Vertrouwenspersonen

Een pioniersplek is een plek waar je wilt dat iedereen zich prettig voelt. Vaak gaat dat goed, maar soms ook niet. Dat is niet anders dan op een sportclub, in een kerk of op het werk. 

Om de omgang met elkaar goed te houden maak je afspraken met elkaar. 

In eerdere blogs schreven we al over hoe je met elkaar meer bewust kan worden over veiligheid op je pioniersplek.

Vertrouwenspersonen: waar zijn ze voor?

Een vertrouwenspersoon is er als je een ‘niet pluis’ gevoel hebt over iets dat in de pioniersgroep aan de orde is. Dat kan ongewenst gedrag zijn dat je hebt gezien, of zelf hebt ondervonden. Of discriminatie, fysiek/ psychisch geweld of pesten. Ook bij vermoedens van ongeregeldheden met geld kun je contact opnemen met een vertrouwenspersoon. Zowel pioniers, leden van het pioniersteam als deelnemers/ bezoekers kunnen contact opnemen met een vertrouwenspersoon.

Wat doen ze?

Vertrouwenspersonen luisteren naar degene die contact opneemt. Zij gaan niet op onderzoek uit of alles klopt wat wordt gezegd. Ze doen dus niet aan waarheidsvinding. 

Een vertrouwenspersoon heeft geheimhoudingsplicht tenzij ze iets horen over een ernstig misdrijf (waarbij herhaling te verwachten is). Ze vragen wat de melder wil. Alleen een luisterend oor is soms voldoende, maar een vertrouwenspersoon kan ook adviseren over wat de melder zou kunnen doen, waar deze het meeste baat bij kan hebben. 

Elke situatie is weer anders, in deze routekaart kun je lezen welke stappen een vertrouwenspersoon kan (of moet) doen. De routekaart vind je als pdf op de pagina ‘bouwen aan beleid’ op de site van de Protestantse Kerk.

Vertrouwenspersonen zijn niet betrokken bij de pioniersplek; afstand is goed om te voorkomen dat een vertrouwenspersoon onderdeel van ‘het probleem’ wordt. 

Waar vind ik een vertrouwenspersoon?

Pioniersplekken kunnen op verschillende manieren een vertrouwenspersoon vinden.

  1. Aanstellen eigen vertrouwenspersoon
  2. Aansluiten bij vertrouwenspersoon zendende kerk
  3. Inschakelen landelijke vertrouwenspersoon
  4. Aansluiten bij SGL (voor stichtingen)

1 – Aanstellen eigen vertrouwenspersoon

Pioniersplekken kunnen zelf een vertrouwenspersoon aanstellen. Op de pagina’s ‘veilige gemeente‘ staat informatie over training en benoeming. Ook is er een routekaart bij meldingen beschikbaar. Is dit een (te) grote opgave voor het pioniersteam? Kijk dan eens naar de andere mogelijkheden.

2 – Aansluiten bij vertrouwenspersoon zendende kerk

Pioniersplekken hebben een band met de plaatselijke gemeente van de Protestantse Kerk. Ze vallen onder de verantwoordelijkheid van deze gemeente. Voor alle kerkelijke gemeenten is het belangrijk dat zij afspraken maken over ‘veilig kerkzijn’ en daar hoort ook een vertrouwenspersoon bij. Deze vertrouwenspersoon is dan ook beschikbaar voor ‘hun’ pioniersplek(ken).

3 – Inschakelen landelijke vertrouwenspersoon

Als plaatselijke gemeenten nog geen afspraken maken over ‘veilig kerkzijn’ en er dus nog geen vertrouwenspersoon is aangesteld, kunnen pioniersplekken terecht bij de vertrouwenspersoon voor pioniersplekken van de Protestantse Kerk. Dit is Berendien Bos (b.bos@protestantsekerk.nl).



Als Landelijk Team Pionieren zijn we erg blij dat Berendien Bos de rol van vertrouwenspersoon voor pioniersplekken wil vervullen. We hebben Berendien leren kennen als een betrouwbaar, betrokken en positief kritisch persoon en zijn dan ook heel blij met haar bijdrage aan de beweging. Bij pioniersplekken wordt gezocht naar nieuwe wegen, structuren zijn nog in ontwikkeling. Dit maakt kwetsbaar. Juist in deze setting vinden we het van groot belang dat we aandacht hebben voor de veiligheid van pioniers en bezoekers van pioniersplekken.

Erik Verwoerd – projectleider pionieren

4 – Aansluiten bij SGL (voor stichtingen)

Een aantal pioniersplekken heeft een stichting opgericht. Het bestuur is verantwoordelijk voor de stichting en niet langer de kerkelijk gemeente. Dit is complexer als delen van de pioniersplek (bijvoorbeeld sociaal maatschappelijk werk) onder de stichting vallen en andere delen (pastoraal werk) niet. Ga dus goed na wie er voor wat verantwoordelijk is!

In alle gevallen is het zeer aan te raden de stichting aan te melden bij de Stichting Gedragscode Leidinggevenden (SGL). Dit is een platform voor leidinggevenden die functioneren binnen kerkelijke gemeenten of christelijke organisaties. Binnen SGL zijn vertrouwenspersonen beschikbaar in het geval van een klacht.