Blogs & Columns

Rust

Hebben jullie dat nou ook, zo aan het einde van het seizoen? Dat je je net ‘legioen’ voelt, die hoofdman uit Marcus 5? Hij zat met handen en voeten gebonden, had legioen stemmen in zijn hoofd. Nou, zo voel ik het soms ook wel: zoveel te doen, to-do-lijstjes die alleen maar langer worden, afspraken die…

Lees meer »

Wat zijn de grootste uitdagingen voor pioniers?

Wat zijn de grootste uitdagingen voor Fresh Expressions in West Europa? Hoe ziet de toekomst er over 5 tot 10 jaar uit? Tijdens de Europese conferentie ‘Pioneering and Fresh Expressions of Church in a European Context’, boog een panel van drie experts zich over deze vragen. In het panel sprak Michael Moynagh als ‘grondlegger’ van…

Lees meer »

Veilig pionieren: zo stel je een gedragscode op

Er rust vaak een taboe op het bespreken van onderwerpen als seksueel misbruik of ongewenste intimiteiten. Dit kun je doorbreken door het gesprek over veilig met elkaar omgaan te starten. Naast bewustzijn hierover is het goed beleid te hebben over veilig pionieren. Dat kan onder meer door het afspreken van een gedragscode. Afspraken maken In…

Lees meer »

Drie werkvormen om het taboe op ongewenst gedrag bespreekbaar te maken

Ongewenste intimiteiten, misbruiksituaties, #metoo-affaires; ook in pioniersplekken kunnen we daar mee te maken krijgen. Recent onderzoek wijst uit dat driekwart (73%) van de vrouwelijke respondenten uit christelijk Nederland te maken heeft gehad met geweld. Ook mannen (57%) kunnen het slachtoffer worden van allerlei vormen van lichamelijk, psychisch en seksueel geweld. Doorbreek het taboe Meestal lopen…

Lees meer »

Eenheid is niet onmogelijk

Eenheid ervaren in je pioniersplek. Eenheid gebracht door de Heilige Geest als vrucht van een plek waar mensen in liefde samen zijn en samenwerken.   Het is iets waar veel pioniers naar verlangen maar dat als wandelen naar de horizon telkens voor je uit lijken te schuiven. Ik hoorde eens tijdens een dienst in het…

Lees meer »

Hoe free is een hug?

‘Mag ik je een knuffel geven?’, vroeg zij toen zij bij het afscheid mijn betraande gezicht zag. ‘Nee, liever niet,’ zei ik en ik stak mijn hand uit ter afsluiting van onze ontmoeting. Zo gezegd, zo gedaan en we maakten er verder geen woorden aan vuil. Desondanks bleef het voorval een tijdje in mijn hoofd….

Lees meer »

Warm weer en wind

Wat was het warm weer, afgelopen weekend. Zó warm, dat erover werd gemopperd en geklaagd. Het is met pioniersplekken als met warm weer: we verlangen ernaar, maar als het écht doorbreekt, wordt er (soms) gemopperd en geklaagd. Bijvoorbeeld door een zendende gemeente, die een bloeiende pioniersplek als concurrent beschouwt. Of bij die succesvolle interkerkelijke pioniersplek…

Lees meer »

Vijf manieren om te luisteren naar een specifieke doelgroep

Veel pioniersplekken richten zich op een bepaald dorp of een wijk in een stad. Dan is het makkelijk om te bepalen waar je kunt gaan luisteren naar je context. Maar wat als jouw pioniersplek zich richt op tieners, mensen op zoek naar werk, modeltreinbouwers of hardlopers? Dan is jouw doelgroep niet gebonden aan één locatie….

Lees meer »

LEEF! Rotterdam: Negen dopelingen in de Maas

Hoe help je mensen die weinig tot niets met geloof hebben een verbinding te krijgen met Jezus? En stel dat deze mensen gepassioneerd zijn over de vernieuwing van hun leven. Hoe kan je hen vervolgens aanmoedigen anderen daarin mee te nemen? En hoe kunnen we dan de veelkleurigheid van de stad weerspiegelen? Dat zijn de…

Lees meer »

Nieuwe pionierspastor

Vanaf 1 juni 2019 is Marloes Meijer pionierspastor. Zij is met name gericht op de voortrekkers van het pioniersteam. Als je zoekende bent rond je eigen spiritualiteit kun je bij Marloes terecht voor een goed gesprek. Wij stelden Marloes een paar vragen. Waarvoor kunnen mensen bij je terecht? “Pionieren is leuk, maar ook lastig. Je…

Lees meer »

Groen pionieren

Zutphen verschilt van Lelystad. In Zutphen leeft het echt onder de mensen om bewust met de natuur, grondstoffen en hergebruik om te gaan. Met elkaar kunnen we wel vijf tweedehands kledingwinkels in de verder niet heel grote stad Zutphen opnoemen. Waarbij er in Lelystad geen is. Het maakt het winkelen juist extra leuk om voor…

Lees meer »

Nieuw projectleider pionieren

Vanaf 1 mei 2019 is Erik Verwoerd projectleider pionieren. Hij neemt het stokje over van Martijn Vellekoop. Martijn blijft coördinator Missionair Werk bij de Protestantse Kerk. Wij stelden Erik drie vragen. Wat deed je tot nu toe aan pionieren? “Ik begon ooit als pionier bij Perron 61 in Zoetermeer, dat heb ik zeven jaar gedaan….

Lees meer »

Wormenintellect

De stokjes blijven omhoog steken. Na het vegen van het tuinpad en het terras zie ik ze nog steeds als fiere vlaggenmastjes omhoog staan. Het lijkt wel alsof ze onder de stenen aan het uiteinde vastgehouden worden. Na onderzoek op internet blijkt het een wormensoort te zijn die oude plantendelen via een opening tussen de…

Lees meer »

Levenskunst

Het gezellige geroezemoes neemt af als ik ga staan om alle vrouwen welkom te heten. Met een kopje koffie, thee en iets lekkers heeft iedereen een plekje gevonden in de sfeervol geleemde ruimte van de Garage in de Hoven, een Zutphense wijk. Verwachtingsvolle blikken; wat gaan we vanmorgen doen met de creatieve materialen die klaar…

Lees meer »

Hoop

Vorige week lag er over Nederland een dikke deken van sneeuw. Mooie witte velden om van te genieten en vrolijke sleeënde kinderen. Aan de andere kant was er ook fileleed, koukleumen en ouderen die geen boodschappen meer durfden te doen. Toen ik op zaterdagmorgen 26 januari de gordijnen opende, bleek de sneeuw in een nacht…

Lees meer »

Wie je bent in 2019

Het nieuwe jaar rolt, en alles beweegt en schudt en knispert en ontwikkelt zich in een alomvattend proces. In dat grootse proces waarin dingen komen en gaan zijn we met huid en haar betrokken, en beweegt God mee. Wie open is hoort de lokroep van de liefde en ziet nieuwe mogelijkheden waarin mensen en misschien…

Lees meer »

Antiochië gaat pionieren

‘…nadat zij hun de handen opgelegd hadden, lieten zij hen gaan.’ (Handelingen 13:3) In de jonge gemeente Antiochië is een pioniersproject gestart. Twee van hun leraren, Barnabas en Saulus, worden eropuit gestuurd om elders het Evangelie van Jezus te vertellen en nieuwe geloofsgemeenschappen te stichten. Hun is de handen opgelegd en ze zijn weggezonden. Misschien…

Lees meer »

Een gesprek over grenzen

Een Marokkaanse vrouw vertelt haar verhaal. In Dubai waar ze een periode woonde,  begon haar man steeds meer interesse te tonen in het christelijk geloof. Hij las er over en zij liet hem zijn gang gaan. Hij kreeg een baan in Nederland en nam de kinderen mee. Zij bleef nog een periode in Marokko en…

Lees meer »

Bladblazers

De bladblazers zijn er weer. Misschien waren ze in de aanbieding want ze loeien alom om me heen. Een overbuur, verder echt een toffe kerel, lijkt het belangrijk te vinden dagelijks zijn tuin te ontdoen van elk gevallen herfstblad. Rond de klok van vijf wordt al wat gevallen is driftig samengeloeid en in de container…

Lees meer »

Hoe krijgen pioniersplekken een goede plek in onze kerk?

De praktijk van pioniersplekken leidt tot fundamentele vragen. Wat is eigenlijk een kerk? Is lidmaatschap verplicht? Mogen vrijwilligers iemand dopen of moet een predikant dat doen? Ook heeft een deel van de plekken behoefte aan zelfstandigheid; deze pioniersplekken lopen echter tegen organisatorische grenzen aan. Op 15 november is er in de synode een verkennende bespreking…

Lees meer »

Over de grens leren luisteren

Vijf lessen uit het buitenland Pionieren in Nederland is nog relatief nieuw. Al doende leren we hoe een nieuwe geloofsgemeenschap in een bepaalde context kan ontstaan. Maar er worden al veel langer mensen naar het buitenland uitgezonden om in die context aan de slag te gaan met het vormen van nieuwe vormen van kerk-zijn. Wat…

Lees meer »

Pioniers: goede reis!

Met een groepje gemeenteleden bestudeerde ik deze zomer het boek Handelingen. Terwijl anderen met de caravan achter de auto richting het zonnige Zuiden trokken, gingen wij met Petrus en Paulus op reis. Het werd een boeiende ontdekkingstocht door bekende en minder bekende verhalen. We constateerden soms ook dat een wel erg grote afstand in de…

Lees meer »

Op paddenstoelen zoektocht

Op reis gaan, nieuwe werelden ontdekken. Dat is precies wat een aantal synodeleden van de Protestantse Kerk 29 september deden. Ze namen een kijkje in de wereld van pioniersplekken, nieuwe vormen van kerk-zijn. Simone van der Lans is pionier van De Levensboom in Zutphen. Zij ontving de synodeleden met de volgende woorden: We zijn hier in…

Lees meer »

Gesprek bij de kapper

Sinds de beerputten van misbruikschandalen in de kerk zijn geopend loopt mijn gesprek bij de kapper niet meer. Voor alle duidelijkheid, het is goed dat de ellende eindelijk boven water komt. Dat slachtoffers niet meer hoeven te zwijgen. Dat erkenning van diepe verwonding misschien een heel klein beetje ruimte brengt in schrijnende pijnen. Als dat…

Lees meer »

Bungeejumpen

“Pionieren met doop en avondmaal. Voor de één klinkt dit waarschijnlijk als muziek in de oren. Voor de ander als vloeken in de kerk.” Anneke van der Velde vertelt over de cursus ‘doop en avondmaal met pioniers’. Ik begrijp goed dat pionieren met doop en avondmaal een spannend thema is. Juist daarom geef ik een…

Lees meer »

Het verband van alles met alles

Mijn eega was naar een vriendin in Parijs en mijn vrienden zwierven elders in de wereld. Ik zocht iets maar ik wist niet wat, en mijn woonplaats bood op de hete zomermiddag slechts een droevige braderie. Dus trok ik op naar het Over het IJ-festival in Amsterdam-Noord. De verkoelende overtocht van CS naar de NDSM-werf…

Lees meer »

Niet zo’n kerkganger…

Ben je nog op zoek naar een mooie activiteit voor op je pioniersplek? Misschien is literair Bijbellezen dan wel iets voor jullie! Tijdens een pionierstraining raakte ik in gesprek met Rik Zwalua uit Den Haag. Hij biedt deze activiteit aan onder de vlag van Podium 627 (een podium voor debat, kunst, zingeving en ontmoeting) vanuit de…

Lees meer »

The Sign of the Cross

Cross Culture is een warme, kleurrijke kerk in Nieuwegein met mensen van allerlei culturen. Ze houden van lekker eten, zijn gastvrij en willen een plek zijn waar iedereen zich thuis voelt. De activiteiten hebben als doel om elkaar en Jezus (beter) te leren kennen en hem te volgen in de stad, Nieuwegein. Binnen de pioniersplek Cross Culture Nieuwegein is…

Lees meer »

Over speelruimte en spanning

Met de komst van nieuwe vormen van kerkzijn is in de afgelopen tien jaar een mozaïek van kerkplekken ontstaan. De komst van diverse nieuwe vormen van kerkzijn in de afgelopen tien jaar, roept vragen op rond de structuur en organisatie van de Protestantse Kerk. Dat gesprek over deze vragen begint bij mensen die in de praktijk…

Lees meer »

Het carillon op Zuid

Het is maandagmorgen op de Zuidas. Met nog ruim tijd voor mijn afspraak zit ik met een kartonnen bekertje espresso op een bank van steen. Om me heen een wirwar van individuen op weg naar hun werkplekken in de torens. Goed geklede dames en niet zelden strak gepakte heren met koffertjes. Velen met een oortje,…

Lees meer »

Of zo in ieder geval niet

Om 9.30 uur stonden de eerste pioniersteams bij het koffiezetapparaat, klaar om een dag als team na te denken over het thema ‘luisteren’. In totaal deden er zeven teams mee aan de luisterdag. Sommige teams hebben de intentieverklaring al getekend. Tijdens de luisterdag staan vier luisterrichtingen centraal. Luisteren naar jezelf/je team, naar God, naar de…

Lees meer »

Mozaïek van kerkplekken

De komst van diverse nieuwe vormen van kerkzijn in de afgelopen tien jaar, roept vragen op rond de structuur en organisatie van de Protestantse Kerk. Scriba René de Reuver roept alle betrokkenen op om hierover mee te denken, in het project ‘Mozaïek van Kerkplekken’. In 2018 wordt nog niet besloten over mogelijke aanpassingen in ons…

Lees meer »

Energy

Marathon Rotterdam 2018. Door familieomstandigheden heb ik belabberd getraind maar ik sta aan de start. De stad van mijn vader is dit weekend altijd een feest. ‘You never walk alone’ schalt Lee Towers door de luidsprekers. Op deze plek waar duizend stemmen ons omringen zal ook niemand ooit die indruk krijgen. In de marathonkerkdienst op…

Lees meer »

Geloven… hoe start dat?

Hoe komen mensen tot geloof? Als we dat eens zouden weten…  Student Arne Maat van de CHE deed er een onderzoek naar. Hij interviewde deelnemers aan verschillende pioniersplekken. Vervolgens trok hij een vijftal conclusies rondom het proces van geloofsverandering en bekering, die ik hieronder (verkort) wil delen.   Het proces heeft geen vaste volgorde Voor…

Lees meer »

Van elkaar moeten leren

Teveel of te weinig Jezus; dat komt altijd weer naar voren in de evaluatie van de halfjaarlijkse pionierstraining. Tijdens deze tweedaagse teamtraining komen zo’n 200 pioniers samen, om ervaringen te delen, toegerust te worden, te vieren en energie op te doen voor het werk op hun lokale pioniersplek. Het gaat om pionieren vanuit de Protestantse…

Lees meer »

Wat gaat er goed?

House of Joy is de eerste pioniersplek die voortkomt uit een (voormalige) pioniersplek. Crosspoint startte in 2004 met haar activiteiten. In de afgelopen 13 jaar is ze uitgegroeid tot wijkgemeente in Nieuw-Vennep. 2018 is het jaar dat ze aan de wieg staat van de pioniersplek House of Joy. Dit is een mijlpaal, omdat tot nu…

Lees meer »

Glad ijs

Tijdens het zappen kwam ik langs livebeelden van kunstrijden in Pyeongchang. Niet direct mijn sport maar ik bleef gefascineerd kijken. Hoe leer je zoiets? Kijk toch, dat Canadese ijsdanspaar. Razendknap samenspel! Lenige mooie mensen die met zoevende souplesse hun figuren op het ijs trekken. Wie in deze sport de ander niet vertrouwd gaat onderuit. Onherroepelijk….

Lees meer »

Nogmaals pionieren!

Voor het eerst is er in de Protestantse Kerk een pioniersplek gevormd die voortkomt uit een (voormalige) pioniersplek. Wijkgemeente Crosspoint begint met pioniersplek House of Joy. Speciaal voor mensen met een niet-Nederlandse achtergrond. Taco Koster is dominee van de wijkgemeente Crosspoint. Een pioniersplek van de Protestantse Kerk die zes jaar geleden gestart is. En alhoewel…

Lees meer »

Verbinding kerkplekken

Dit jaar verkent de Protestantse Kerk wat het betekent om kerk te zijn met nieuwe en bestaande vormen naast elkaar. Hoe werkt dat als je een heel diverse mix van kerkplekken ontwikkelt? Samen kerkzijn zou méér moeten zijn dan onverschillig langs elkaar heen leven. Tegelijk zien we dat nieuwe initiatieven vaak anders functioneren dan reguliere kerken….

Lees meer »

Koud en laag contextueel

Interculturele communicatie is lastig. Zo kom je bij een Syrisch gezin even wat brengen en is de verwachting meteen dat je blijft eten. Ook al heb je geen tijd. Dat voelt helemaal niet gastvrij, eerder als dwingend. Hoe kom je daar dan weer weg? Zonder te eten en zonder mensen beledigd achter te laten? Zaterdag…

Lees meer »

Postchristelijk

Het jaar 2018 draait alweer volop. Daarmee zitten we nota bene bijna op een vijfde van de 21e eeuw! In een postchristelijke cultuur waarin de kerk zoals die ooit was in een paar decennia in de marge beland is. Buiten oude kerkmuren trekken pioniers in deze nieuwe tijd het vrije veld in. Luisterend naar verhalen…

Lees meer »

Het nieuwe jaar is begonnen…!

Laten we graag zien omdat we dat kunnen, en leven – voluit en gretig – omdat wij dat mógen en het daarom dubbel zo goed moeten doen. Laten we beter leren weten, niet meer morsen met de dagen die al die anderen, daar, zomaar, opeens zijn kwijtgeraakt. Laten we geen engelen zijn, maar als het…

Lees meer »

Pionieren uit hartsverlangen

Een derde van de pioniersplekken heeft een liberale insteek. Maar welke missiologie drijft deze plekken? Er is vaak verlegenheid hiermee. Wat drijft je? Wat geloof je? Waarom is missionair werk belangrijk? Hierover gaat de studiedag van Op Goed Gerucht op vrijdag 26 januari. Tijdens de studiedag spreekt prof. dr. Mechteld Jansen. Zij is missiologe met…

Lees meer »

God in het vrije veld

Wie pioniert betreedt het vrije veld van schuivende theologische kaders. Op trainingsdagen merken we dat indelingen als ‘orthodox’ of ‘vrijzinnig’ allang niet meer relevant zijn. Grenzen zijn fluïde geworden. Bovendien schoffelen ervaringen in een veranderend spiritueel landschap ons denken over God nogal eens om. Pionieren brengt leven, maar ook vragen in de brouwerij. Want je…

Lees meer »

Het licht breekt door

De vraag naar hoe mensen vandaag de dag tot geloof komen leeft. Bij mij, een vers afgestudeerde HBO-theoloog die is opgegroeid in het hart van de bible-belt, maar ook de Protestantse Kerk in Nederland houdt zich hier mee bezig. Zeker nu ze zich sinds een aantal jaar actief bezighoudt met pionierswerk. Daarom besloot ik een onderzoek te doen…

Lees meer »

Onderzoek ‘Authentic faith’

Het Engelse onderzoek ‘Authentic faith – fresh expressions of church amongst young adults’ stelt dat de kerk faalt jongvolwassen (25 tot 34 jaar) te bereiken. Dit onderzoek neemt kerken onder de loep die tegen deze trend ingaan. Het onderzoek levert het bewijs dat een aantal kerken jongvolwassenen van verschillende sociaal-economische en religieuze achtergronden wél succesvol…

Lees meer »

Tweede Pionierstraining 2017

Op vrijdag 27 en zaterdag 28 oktober vond opnieuw de pionierstraining plaats. Twee dagen lang waren er mogelijkheden verdieping te zoeken in één van de acht kernthema’s, samen te vieren of aan te sluiten bij één van de pop-up workshops. Daarnaast was er tijd om kennis te maken met andere pioniers en plannen te bespreken…

Lees meer »

Een mooie match?

De relatie tussen het vrijzinnig gedachtegoed en het pionieren zoals dat binnen de PKN vorm heeft gekregen, lijkt op het eerste gezicht niet vanzelfsprekend. De ‘‘bekeringsdrang’ die al dan niet terecht kleeft aan het pionieren, doet bij vrijzinnigen de haren overeind staan. Daarentegen huivert een deel van de pioniers bij het ‘vage’ en het zoekende…

Lees meer »

Kwetsbaar

De Vlaamse schrijfster Griet op de Beeck deed onlangs in DWDD de heftige onthulling dat ze in haar jeugd misbruikt is door haar vader. We zagen haar catchy voor de camera’s met die typerende glossy stilering, krachtig en immer welbespraakt. Maar we zagen ook een kwetsbare en verdrietige vrouw. Gaandeweg richting het kantelpunt in haar…

Lees meer »

De pijn van het stoppen

Over pioniersplekken die niet langer doorgaan Circa acht pioniersplekken zijn gestopt of zullen binnenkort stoppen. Van zes pioniersteams sprak ik de afgelopen weken de voortrekker. Bijzonder om te zien hoe open zij delen wat er niet goed is gegaan, omdat ze hopen dat we daarvan leren. Tegelijk spelen er toch ook gevoelens van falen en…

Lees meer »

Onderzoek rond pionieren

Afstuderen of promoveren met een onderzoek rond pionieren Bijna klaar met je bachelor of master? Ga je afstuderen en wil je onderzoek doen? Ben je op zoek naar een onderwerp voor je scriptie, thesis of promotie? Je kunt onderzoek doen naar onderwerpen die met pionieren te maken hebben. Op grote schaal wordt er gepionierd en…

Lees meer »